NASIL
BİR YAŞANTI?
İnsanoğlunun
yaşantısında, hayat tarzı üzerinde tesir eden çok çeşitli
etkenler vardır. Bu etkenler kişinin yaptığı tercihler üzerinde
de belirleyici bir güce sahiptir.
İnsanın:
İnancı,
Aile çevresi,
Okul çevresi,
Arkadaş çevresi,
Yaşadığı
toplum, hatta coğrafya,
Meydana gelen
çeşit çeşit olaylar,
Kişinin
bizzat yaşadığı hâdiseler,
Toplumu ve
insanları daha yakından, görüntünün ötesindeki yönüyle
tanımaya başlaması vb. durumlar, onun hayat tarzını
belirlemede ve yaptığı tercihler üzerinde ciddi bir etki alanına
sahiptir.
Ancak bütün
bu etkenlerin başında ve en güçlü olanı insanın inancıdır,
iman gücüdür.
Elbette bir müslümanın
yaşantısı ve tercihleri üzerinde imanından daha güçlü bir
müessir düşünülemez. Diğer etkenler iman etkeni karşısında
kaybolur, öyle olması gerekir.
Bir müslümanın
yaşantısı ve tercihleri üzerinde imanın müessiriyeti ile diğer
etkenlerin müessiriyeti arasında bir paralellik, bir uyum
bulunursa (tabii ki iman, İslam esasına dayalı bir uyum olmak
şartıyla) o zaman hiçbir mesele yoktur.
Bu durum bir
fert, bir toplum, bir millet için, bir lütf-u ilâhidir.
Çünkü kişi
ve toplumların sağlıklı şekilde düşünmesini, sağlıklı
şekilde karar vermesini, sağlıklı şekilde yaşamasını bu
uyum, bu âhenk temin eder.
Fertleri, böyle
sağlıklı fertlerden meydana gelen toplumlar ve milletler
de sağlıklı, mutlu bir fazilet toplumu, gerçek bir millet
olurlar. Artık onların en üstün, en yüce medeniyetler
kurmaları için önlerinde hiçbir engel kalmaz.
Bu uyumu, bu
âhengi yakalayamayan, hele hele dengelerin milletin inancı ve
aile yapısı aleyhine bozulduğu toplumlarda, her şey baştan
kara olur, insanlar kendilerinden gasbedilen değerlerin farkına
varamaz bir hâle gelir. Değer ölçüleri kaybolur, kaos üzerine
kaos yaşanmaya başlar, büyük kargaşalar meydana gelir.
Fert ve toplum
yaşantısında tabii dokuyu bozmadan yaşamak, fıtrata uygun
olanı tercih etmek, yapmacık ve şekilcilikten uzak yaşamak
esastır.
İnsan hayatında
gelişimler, yenilikler çok tabii bir durumdur. Ancak bu gelişimler
ve yenilikler insan fıtratını, insan tabiatını, yeryüzünün
tabii dokusunu bozmamalıdır. Toplum bu hususta yapılan, yapılmak
istenen yanlış icraatlara asla müsaade etmemelidir.
Onun için, öncelikle
fert ve aileler ve bütün bir cemiyet her konuda olduğu gibi, bu
konuda da çok iyi bir şekilde bilinçlendirilmelidirler.
Bilinçli, şuurlu
bir toplum her önüne geleni, her üretileni tüketen bir toplum
değil, bilâkis piyasada bulunanları, kendisine arzedilen emtiayı
kontrol eden toplumdur.
Tek cümle ile
ifade edecek olursak:
-Bilinçli, şuurlu
toplum, denetim yapan, kontrol eden toplumdur. Sınırsız ve
kontrolsüz tüketen bir toplum değildir.
Denetimsiz, hiçbir
sınır tanımayan, gelişimler, yenilikler ve değişimler, hem
insan fıtratını, hem yeryüzünün tabii dokusunu tahrip eder.
Bu tahribatın zarar verdiği en önemli unsur ise yine insandır.
Yani insan kendi kendine zarar vermekte, kendi kendini, kendi
neslini tahrip etmektedir.
Sonra da insan
kendi eliyle meydana getirdiği bu tahribatı, bu zararları telâfi
etmek, muhtemel daha büyük tahribatları önlemek için, çok büyük
masraflarla mücadele başlatmaktadır.
Bugün dünyada
söz sahibi olan güçler, başka milletler üzerinde kurdukları
zalimâne sultalarını ve sömürülerini devam ettirmek,
ekonomik güçlerini daha da güçlendirmek için çok sağlıksız,
çok zararlı maddeler üretmektedirler.
Bu üretilen
zararlı maddeler savaş malzemelerinden, elektronik eşyalardan,
kozmetik maddelerden tutun da deterjanlar, ev eşyaları, yiyecek
içecekler ve giyim eşyalarına kadar geniş bir yelpazede kullanılmakta;
günlük yaşantımızın her alanında çok etkin bir şekilde müessir
olmaktadırlar. Dolayısıyla toplum bedenen ve rûhen sağlıksız,
hastalıklı bir toplum haline gelmektedir.
Elbette bütün
bu çok çarpık gelişim ve değişimlerin, bu kontrolsüz ve sınırsız
tehlikelerle dolu gidişatın, bu tüketim ekonomisinin en tabii
bir sonucu olarak israf ekonomisi yaşanmaktadır.
Böylece
insanlık:
Hayatını,
Sıhhatini,
Dinî değerlerini,
Fıtrî
özelliklerini,
İnsanî ilişkilerini,
Ahlâkî değerlerini,
Asırların birikimi örf ve âdetlerini,
Tabiat güzelliklerini,
Yer altı kaynaklarını heder etmektedir.
Bütün bunların
sonucu olarak da dünya hem mânen hem de maddeten büyük bir
çöplüğe dönüşmektedir. Bu büyük dünya çöplüğünde yüz
milyonlarca insan yaşadığı tehlikelerden, ileride kendini
bekleyen daha büyük tehlikelerden habersiz çılgınca hora
tepmektedir.
Artık zamanımızda
imanî hakikatlere, soylu düşüncelere, soylu hizmetlere ve bu
değerlerin etrafında oluşan soylu birlikteliklere rağbet eden
çok az hatta azın azı insan bulunmaktadır.
Olması
muhtemel depremlere karşı toplumu uyaran ilgililer, bu zahirî
depremlerden çok daha şiddetli olan yukarıdan beri işaret
etmeye çalıştığımız depremlere karşı ilgisiz, duyarsız
bulunmaktadır.
Dünyada her
şey kirletilmektedir.
Büyük bir düşünce
kirliliği yaşamaktayız. Buna paralel olarak da, yaşantımız
kirlenmektedir. Aile hayatımız, ticaret hayatımız, beşerî münasebetlerimiz,
hülasa bizi biz yapan bütün değerlerimiz kirletilmeye çalışılmaktadır.
Ekranlar, mikrofonlar, gazete, dergi, kitap sayfaları, salonlar,
sokaklar, evler, iş yerleri büyük bir hızla kirletilmektedir.
Ve bizler çok azımız müstesna bu kirlenmeye ya yardımcı
oluyor, ya seyirci kalıyor, ya da bu kirliliğe karşı kapımızı
açık bulunduruyoruz.
Yapılan bu açıklamalardan
sakın ola ki yanlış bir mânâ çıkarılmasın. Müslümanlar
gayret ve çalışmadan uzak dursun demek istemiyoruz. Biz diyoruz
ki, yeryüzündeki ilmî gelişmeler İslamî bir çerçevede
olmalı, müslümanlar teknoloji üreteceklerse kendi yapılarına
göre üretmelidirler.
Bizim burada
dikkat çekmek istediğimiz husus denetimsiz, sınırsız, bir çoğu
gereksiz ve zararlı, israf ekonomisini körükleyen üretimlere
yer verilmemesi, neticede bütün insanlığın felâketine sebeb
olacak bir gövde gösterisi, bir güç gösterisi gibi çok
tehlikeli yollara baş vurulmamasıdır.
Dünyadaki bu
tehlikeli yarış öyle noktalara ulaştı ki, bu yarışın
sonunda büyük bir atık maddeler problemi zuhur etti. Teknolojik
bakımından ilerlemiş devletler, her biri çeşit çeşit
tehlikelerle dolu atık maddelerini kendi ülkelerinden gemilere yükleyip
gelişmemiş ülkelerin bâkir, berrak, temiz denizlerine bırakıyorlar.
Böylece şimdi de gelişmiş ülkelerle gelişmemiş ülkeler
arasında atık maddeler konusunda yeni bir mücadele başlatılmış
oluyor.
Maalesef bu
konuda gelişmemiş ülkelerin yapabilecekleri fazla bir şey de gözükmüyor.
Zaten gelişmiş ülkeler bu insanlık dışı faaliyetlerini
gizli gizli sürdürüyor, atık madde yüklü gemiler, gelişmemiş
ülkelerin iç ya da açık denizlerine durmadan sefer yapıyorlar.
İşte zamanımız
insanlarının pek çoğunun heveslendiği, can attığı, olmazsa
olmaz kabul ettiği, selin önündeki kütükler gibi bilinçsizce
sürüklenip gittiği modern hayat tarzının gerçek yüzü
budur. Fert, aile ve toplumun dejenerasyonudur, bir nevi bir
kimlik değişimi, bir başkalaşımdır.
Öbür tarafta
çok az olsa da, her türlü zorluğa, engele ve hatta yer yer
yasaklamalara, işkence ve zulme varan tasallutlara rağmen; fıtrî
olan, tabii olan, insan yaratılışının icabı olan fıtrat
dinine, din-i mübîn-i İslam’ın hayatbahş hakikatlarına canımız,
efendimiz Hz. Muhammed sallallahu aleyhi ve sellemin pak sünnet-i
seniyyesine göre yaşama çabasında olanlar da vardır.
Elhamdülillah
azın azı da olsa böylesi insanların mevcudiyeti toplumun
geleceği için birer ümit ışığı olarak parlamaktadır.
Şimdi her müslüman
yolların ayrıldığı bu noktada başını iki elinin arasına
alıp derin düşüncelere dalarak, tefekkürler ederek nasıl bir
yaşantı tercih edeceği hususunda nefsini zorlu bir sorgulamaya
tabi tutmalıdır.
Fıtrata
uygun, tabii, mutedil İslamî bir yaşantı mı?
Yoksa nefis ve
şeytanın at koşturduğu çılgın bir modern yaşantımı?
Elbette samimi
bir müslüman korkunç görüntüsünü, gelinlik bir elbise ve
duvakla gizleyen o aldatıcı, o gayri İslamî yaşantıyı,
duvak ve gelinliğin zahirî cazibesine kapılarak, tercih etme
gafletinde bulunamaz. Çünkü böyle bir tercih onun İslamî
kimliğinin kaybolması, insanî ve İslâmi değerlerini, ölçülerini
kaybetmesi, behimî bir yaşantıya mahkum olması demektir. Geçici
dünya hayatını, ebedî ahiret hayatına tercih etmek demektir
ki, bu cidden büyük bir hüsrandır.
Bu hususta
Allah Teâlâ şöyle buyurmaktadır:
“Dünya
hayatı bir oyun ve eğlenceden başka bir şey değildir. Muttakî
olanlar için muhakkak âhiret yurdu daha hayırlıdır. Hâlâ akıl
erdiremiyor musunuz?” (En’am 32)
“Bilin ki dünya
hayatı ancak bir oyun, eğlence, bir süs, aranızda bir övünme
ve daha çok mal ve evlat sahibi olma isteğinden ibârettir. Tıpkı
bir yağmur gibidir ki, bitirdiği şeyler ziraatçilerin hoşuna
gider. Sonra (bu bitkiler) kurur (gider) da onun sapsarı olduğunu
görürsün. Sonra da çerçöp olur. Ahirette ise çetin bir azap
vardır. Aynı zamanda orada Allahın mağfireti ve rızası vardır.
Dünya hayatı aldatıcı bir metadan başka bir şey değildir.”
(Hadid - 20)
“İnsanlar için
arzulara, kadınlara, oğullara, yığın yığın biriktirilmiş
altın ve gümüşe, salma atlara, sağmal hayvanlara ve ekinlere
karşı düşkünlük ziynetlendi. Bunlar dünya hayatının geçici
menfaatleridir. Halbuki varılacak güzel yer Allah’ın katındadır.”
(Ali imran - 14)
Bu ayet-i
kerimeler ışığında yeniden çok ciddi bir şekilde tefekkür
edelim, nefsimizi sorgulayalım, bu güne kadar yaptıklarımızı
gözden geçirelim, kazandıklarımıza, kaybettiklerimize bakalım.
Sonra da:
İslamî bir
yaşantı mı?
Yoksa çılgın
modern yaşantı mı? tercih edeceğiz bir bakalım.
Aslında hiçbir
müslümanın bu yaşantılardan kendine göre birini tercih gibi
bir selâhiyeti yoktur.
O kendisi için
vaz edilmiş İslamî esaslara, sünnet-i seniyyeye göre yaşamak
mecburiyetindedir.
Aynı zamanda
bu yaşantı tarzını bütün âleme hâkim kılma mücadelesini,
cihadını yapmak ve bunun için her türlü fedâkarlığa
katlanmak mecburiyetindedir.
Rabbimiz biz
Ümmet-i Muhammedi yeniden ümmet şuuru ile şuurlandırsın, müslüman
olma bilinciyle bilinçlendirsin, yeniden izzet ve şerefimize
kavuştursun. AMİN.
