Başarılı
olmanın yolu
Allah Teala,
insanın başarılı olabilmesi için ona her türlü imkanı bahşetmiş,
her türlü ortamı hazırlamıştır. Yeter ki insan kendini tanısın.
Yani;
Kabiliyetlerini,
İlgi duyduğu
alanları,
Sahip olduğu
imkanları,
İçinde
bulunduğu ortamı vb. çok iyi bir şekilde tespit etsin ve o doğrultuda
iş tutsun. Başarının ilk basamağı budur.
Mesela, bir
insan düşünelim, kendisinde ticaret kabiliyeti var, bu alana
ilgi de duyuyor, ortam müsait, az çok imkanı da var, böylesi
bir kişi ticaretle meşgul olmalı, çeşitli heveslere kapılarak
kendini kabiliyeti olmayan başka alanlarda zayi etmemelidir.
Başka bir kişide
de okuma kabiliyeti, ilim öğrenme kabiliyeti vardır. Bu hususta
Allah Teala, ona çok cömert davranmıştır. Böyle bir kimse de
kendisini ilim yoluna hasretmeli o sahada derinleşmeye çalışmalıdır.
Öyle kişiler
vardır ki eli uzdur, göz estetiği vardır. İlk bakışta neyin
nasıl olması, neyin nerede bulunması, nasıl yerleştirilmesi
gerektiğini, yerinde olmayan, eğreti duran, fazladan olan şeyleri
hemen farkeder ve ilk bakışta iyi bir yerleşimin, iyi bir oluşumun
planını yapıverir. Böyle bir kimse de kendini sanata ve
benzeri mesleklere yönlendirmeli, kabiliyeti doğrultusunda yol
tutmalıdır.
Diğer birisi,
yöneticilik kabiliyetine sahiptir. Allah Teala, ona öyle bir özellik
vermiştir. Bu insan da kendisini yönetim hususunda yetiştirip
geliştirmek, yönetim için zaruri olan diğer yan bilgi ve
becerileri de elde etmek için gayret etmelidir.
Bazı insanlar
da vardır ki, Allah Teala’nın bir lütfu olarak bir kaç
sahada üstün kabiliyetlere sahiptirler. Ama böyleleri azın azıdır.
Ancak, şu
husus da çok iyi bir şekilde bilinmelidir ki, bir sahada
muvaffak olmak için, o konuda kabiliyetli olmak, tek başına
yeterli değildir. Kabiliyet, ham bir cevherdir. O cevheri faydalı
bir hale getirmek için onu çok usta eller vasıtasıyla işlemek
gerekir.
Hülasa olarak
Allah Teala, insanları çeşitli kabiliyetlerde yaratmıştır.
Kişinin yapması gereken öncelikle kendi kabiliyetini keşfetmesi,
o doğrultuda iş tutup, gayret göstererek kendi sahasında örnek
teşkil edecek faydalı bir insan olmaya çalışmasıdır.
Bu hususta
aileye, eğitimcilere ve yöneticilere çok büyük vazifeler düşmektedir.
Aileler çocuklarını, eğitimciler öğrencilerini, sanatkarlar
çıraklarını, onlarda mevcut olan kabiliyetleri farketmeli, o
kabiliyetlerini önplana çıkarıp o istikamette yönlendirmelidirler.
Bu konuda devleti yönetenlere de çok büyük mesuliyet terettüp
etmektedir.
Elbette bir
kimse kendi kabiliyeti, becerisi istikametinde yol tutup derinleşirken
insan yaşantısında olmazsa olmaz diğer zaruri bilgileri de öğrenecek,
ailesini, çevresini, yaşadığı toplumu asla ihmal etmeyecek,
toplumun meseleleri ile de ilgilenecek, yapması gerekenleri
yapacaktır.
Kabiliyet
sahasını tespit eden bir kişinin yapması gereken ikinci husus
yani başarının ikinci basamağı da şudur:
Kendisine güvenecek,
Becerili olduğu
sahayı önemseyecek,
Benimseyecek,
Çalışma
sahasında lehine ve aleyhine olan durumları tespit edecek ve ona
göre de tedbirlerini alacak,
Ehil
insanlarla istişare edecek,
Sonra da vakit
kaybetmeden,
İşine
nereden başlayacağını,
Nasıl devam
ettireceğini,
Nasıl geliştireceğini,
Yenilikler ve
yeni oluşumlar karşısında nasıl davranacağını,
Nasıl bir
ortam hazırlayacağını,
Ya da mevcut
ortamı nasıl değerlendireceğini planlayacak ve işine
koyulacaktır.
Kişi, kendi
kabiliyet sahasını asla küçümsemeyecektir. Farzı muhal, o
saha halk arasında pek rağbet edilmeyen bir saha olsa da...
Yapacağımız
iş ya da hizmet meşru olmak şartı ile o iş ve hizmet halkın
rağbet etmediği bir iş, bir hizmet olsa da çok mühim değildir.
Yeter ki biz yaptığımız iş ve hizmeti önemseyelim,
benimseyelim, özveri ile çalışalım, en iyisini yapmaya gayret
edelim.
Bunun geçmişte
ve zamanımızda pek çok örneğine rastlayabiliriz. Mesela
bunlardan biri Ahi Evren’dir. Ahi Evren, dericilikle meşgul
olurdu. Çok iyi bir debbağdı. Kayseri’de derici esnafını teşkilatlandırmış
ve Anadolu insanının üzerinde yüzlerce yıl tesirini devam
ettiren Ahilik teşkilatını kurmuştur. Çok iyi bir eğitim gören
Fatma Hatun’u da babası Şeyh Evhadüddin ve kocası Ahi Evren
teşvik etmiş, ona yardımcı olmuş ve Baciyân-ı Rum’u
kurdurmuşlardır. Baciyân-ı Rum, Ahilik teşkilatının kadınlar
kolu olarak hem maddî, hem manevî sahada çok büyük hizmetler
icra etmiştir.
Ahilik teşkilatı,
tarihin bir benzerine dahi şahit olmadığı çok mükemmel bir
esnaf teşkilatıdır. Bu teşkilat, mensuplarını hem meslekleri
yönünden, hem de dinî, ahlakî yönden çok mükemmel bir şekilde
yetiştirmeye çalışmış ve büyük ölçüde muvaffak olmuştur.
Zamanımız
esnaf teşkilatının, ticaret odalarının, devleti yönetenlerin
ahilik teşkilatından öğrenecekleri çok şey vardır.
Verilen örnekten
de anlaşılacağı üzere yaptığınız iş, halk arasında pek
rağbet edilmeyen bir meslek de olsa siz onu ciddiye alırsanız,
benimserseniz çok büyük hizmetlere imza atabilirsiniz.
Hayatta başarılı
olmanın üçüncü basamağı da kararlılıktır, istikrardır.
Yürüdüğün doğru güzergahtan sapmadan, vitrinlere bakmadan,
engellere takılıp kalmadan ulaşman gereken menzile doğru yürümektir.
Bazı kişiler,
bu özellikleri taşımadıkları için, o daldan o dala konarak
vakit geçiren hevai kuşlara benzerler. Gözleri hep dışarıdadır,
göze hoş görünen, nefsini okşayan bir şey gördüler mi, bir
teklif aldılar mı hemen takım tezgahını bırakır, sonu
belirsiz o aldatıcı cazibeye kapılır giderler. Böylesi kişiler,
asla başarılı olamazlar. Yaptıkları göstermelik işlerden de
bir fayda hasıl olmaz.
Bu gibi kişilerin
bir hastalığı da kendi kabiliyet alanlarını tam tespit
edemedikleri, kendilerini keşfedemedikleri için kendilerini her
hususta yetkili ve kabiliyetli kabul ederler, her işe ve her
makama layık görürler.
Yukarıda da
ifade ettiğimiz gibi Allah Teala, bazı kişilere bir kaç sahada
üstün kabiliyetler vermiştir. Bu gibiler de azın azıdır.
Fakat bu kişiler, bu üstün kabiliyetlerine rağmen her önüne
gelen işe dalmazlar, bu çeşitli kabiliyetlerinin arasından en
faydalı olacağı sahayı seçer ve o sahada faaliyet gösterir,
hizmet eder. Başka şeylere asla rağbet etmez.
Faydalı iş
yapmanın,
Gerçekten
hizmet etmenin,
Hayatta başarılı
olmanın yolu, bu başarı basamaklarından teker teker yükselerek
hedefe doğru istikrarlı, kararlı şekilde yürümektir.
