Değerli
okuyucularımız! Haber-Yorum sayfamızda bundan böyle içerik
olarak bazı değişikliklere gideceğiz.
Bu sayıdan
itibaren sayfamızda hadiselerin günü birlik yanını değil,
kalıcı ve ufuk veren taraflarını ele alan yorumlara yer vereceğiz.
Bunu yaparken, gazete ve dergilerin köşe yazarlarından uygun
bulduğumuz yazıları ve kendi yorumlarımızı ilave ederek
meseleyi geniş bir perspektifle vermeye çalışacağız.
Bu sayıda gündemimiz
sıcaklığını giderek artıran Irak meselesi ile Ortadoğu
haklarının geleceği ve Kıbrıs meselesi... (A. T.)
SAVAŞA HAYIR / METE GÜNDOĞAN
/ MİLLİ GAZETE
Batı’nın
bilinçsizce tercih ettiği bu yeni yön sayesinde 10 yılı aşkın
bir süredir dünyada zulüm, kan, gözyaşı eksik olmamış,
insanoğlu, İran-Irak savaşına, Körfez savaşına, Bosna
katliamına, Azerbaycan katliamına tanık olmuş ve şimdi de
Irak operasyonu ile kimbilir nelere tanık olmaya adaydır.
En son 11 Eylül
terör olayı ile Batı, müslüman ülkelere adeta topyekün savaş
açmıştır. Terör, hiçbir şekilde tasvip edilemeyecek bir
olaydır ve bir insanlık suçudur. Ancak Batı’nın, henüz içyüzü
aydınlanamayan bu olayı ve bir adamı kullanarak Afganistan’a
nasıl yerleştiğine ve oradaki doğal kaynakları nasıl kullanıma
açmaya başladığına hep birlikte şaşkınlıkla şahit olduk.
Çünkü terör olayı bu işgallerin ve sömürünün adeta bir
payandası olarak kullanılmıştır!
Yeryüzünde
huzur, barış ve saadetin tesisi için artık bu yanlışların
yapılmayacağı yeni bir yola girilmesi ve doğrulara dönülmesi
zorunluluğu, kendisini açıkça göstermektedir. Bunun için de;
bu yeni bin yılın başlangıcında gerçeklerin bilinmesi ve
dikkate alınması, teşhislerin doğru ve isabetli yapılması,
geçmişte yapılan yanlışların tekrar edilmemesi ve artık
bunlardan gereken derslerin alınmış olunması zarureti vardır.
Bu bakmdan,
medeniyetler arası diyalog çok büyük önem taşımaktadır.
Ancak bu diyalog sayesinde, savaş değil, barışın sağlanması
ve insanlığın beklediği, özlediği yeni bir dünyanın
kurulması mümkün olabilecektir.
Yirminci asır
boyunca yaşanan sıkıntılar sebebiyle, insanoğlunun saadeti için
şu altı esasın temel alınması gereği artık aşikaren ortaya
çıkmıştır. Bunlar:
- Savaş değil,
barış,
- Çatışma
değil, diyalog,
- Çifte
standart değil, adalet,
- Üstünlük
(tekebbür) değil, eşitlik,
- Sömürü değil,
işbirliği,
- Baskı ve faşizm
değil, insan hakları ve özğürlük.
işte bu temel
esaslar çerçevesinde yapılacak çalışmalar, başta bölgenin
olmak üzere bütün insanlığın saadetine vesile olur. Şimdi dünya
yeni bir dönüm noktasındadır. Bundan sonra yapılacak çalışmalar,
bu temel prensipler esas alınarak yönlendirilmelidir. Çünkü
insanlığın mutluluğu ve kalıcı bir barış içinde yeni bir
dünya, ancak bu prensiplerle gerçekleşebilir.
İşte bu çerçevede
hükümetin yapması gereken iş, bölge barışı başta olmak üzere
dünya barışına hizmet etmektir. Savaşa çanak tutarak barışa
hizmet edilmez. Savaşa engel olunarak barışa hizmet edilir. Bugün
açıkça görülmektedir ki D8 çalışmaları, bu barışın nasıl
tesis ettirileceğinin en güzel delili ve şablonudur. Bu
sebepten dolayı, D8 çalışmalarına derhal hız verilmeli,
ikinci ve üçüncü aşamalarının tamamlanmasına hizmet
edilmelidir. Başka çıkış yolu da yoktur. Olmazları denemenin
lüzumu ise hiç yoktur.
SAVAŞ; SANATI VE TARİHİ DE
ÖLDÜRECEKTİR / MİNE ALPAY GÜN - Milli Gazete
Olası Irak
savaşının getireceği yıkımdan sadece insanlar ve doğal çevre
zarar görmeyecek. Tarihi eserler, sanat yapıtları da yüzlerce
yıllık yaşlarına veda edeceklerdir.
Üstelik Irak,
sadece başkent Bağdat değildir. Bağdat’a 90 kilometre uzaklıkta,
Dicle sahilinde Abbasi halifesi Mu’tasım’ın, 836’da kurduğu
hükümet merkezi Samarra, adeta Türkler’le Araplar’ın bir
sanat sentezinde buluştukları yerdi... Zira halifenin muhafız kıtası
Türkistan’dan getirilen Türk subay ve askerleri ile; onların
ailelerinden oluşan sivil katılımla; sanat tarihine oldukça
zengin bir miras bırakılacaktır. Samarra Mütevekkiliye Camii
ve Cevzak Sarayı, bu harikulâde buluşmanın izdüşümünü
vermektedir.
Büyük Selçuklu
hatıralarını yaşatan Bağdat Nizamiye Medresesi, Melikşah’ın
ünlü veziri Nizam’ül-Mülk’ün eseridir. Ki bu bilge devlet
adamı, Siyasetname isimli eserin de yazarıdır.
Kerpiçin, tuğlanın,
kesme taşın şiirinin yükseldiği İslam sanatı.. İlk
camiler, tromplu kubbeler, alçı süslemeler, kemerler, nişler,
mukarnaslar, palmetler, bitki, geometri ve yazı motiflerinin
ahenkle yanyana gelişleri...
Karahanlılar’ın,
Gazneliler’in, Selçuklular’ın hatıraları daha çok Türkistan,
Afganistan, Hindistan ve İran’dadır. Ne ki Irak, Zengiler
Devri’nin sanat sahnesidir âdeta. Bağdat surlarını yenilemek
Zengiler’e nasip olmuş, ne ki Nureddin Zengi asıl efsane
eserleri Musul’a kazandırmıştır. Musul Ulu Camii, sanat çevrelerince
özellikle mimarisi bir şahika kabul edilmektedir. Bu dönemde
dillere destandır, Musul’daki sarayların, surların, sütunların,
görkemli kapıların şaşaası. Dikdörtgen planlı Ulu Camii,
zamanla pek çok sultanın restoresinden geçmiş. Ne ki benim de
görme şansına sahip olduğum minare, caminin ilk yapısından
kalma orijinal ve çok görkemli idi. Bir sabah namazı, güneş
doğarken ziyaret ettiğimiz minare; göz kamaştıracak güzellikte
idi. On beş metre yükeklikteki gövde tezyinî kuşaklarla yedi
kota ayrılmıştı ve her kuşak ayrı bir tuğla dizisi örneği
gösteriyordu. Bordürler, geçmeler, örgüler, nefis firuze
renginin hâkim efsûnu; kelimeleri kifayetsiz kılıyordu.
Musul’da
Bedreddin Lü’lü’nün yaptırdığı Karasaray, nesih ve kûfi
kitabeleri, rumî ve palmet, lotuslarla, kıvrık dallarla
bezelidir. Yine Musul’da Bedreddin Lü’lü’ye ait El-Han
isminde bir kervansaray da hayli meşhur idi.
Abbasi
halifesi Mustansır’ın yaptırdığı Bağdat Mustansıriye
Medresesi ile gezintimizi nihayetlendirelim. Ki saydıklarımız
sadece birkaç sanat yapıtıdır. Oysa bu tarihlerden önce ve çok
sonraları Irak coğrafyası değerli sanat eserleri ile donatılmış.
Kûfe şehri, Peygamber torunlarının acısına şahit olmuş.
Halâ o günlerin ıztırabı çok canlı olarak buralarda yaşanmaktadır.
Yeni bir savaş,
sadece yaşayanlara değil; geçmişe, medeniyete, kültüre, hatıralara
da çok fazla zarar verecektir.
KIBRIS ÜZERİNDE SÖZ HAKKI /
ALİ BULAÇ – ZAMAN GAZETESİ
Altını çizmemiz
gereken ilk husus, AB’nin anlaşmaya rağmen Kıbrıs Rumlar’ını
tam üyeliğe kabul etmiş olmasıdır. Şimdi bu fiili duruma
Annan Planı çerçevesinde ve biraz da emr-i vakiyle “hukuki kılıf”
bulunmak isteniyor.
Denktaş, 58 görüşmeye
katıldığı halde bir çözüm başarmadıysa da, söz konusu
plandaki “gizli tuzaklar”a dikkat çekmektedir; ihtirazi kayıtlarını
kaale almak gerekir. Bu planın hangi düzeylerde siyasi eşitlik
ve egemenlik haklarını garanti altına aldığı, Türkler’i
üstü örtülü azınlık durumunda konumlandırmadığı ve
eskiye dünüşün önüne hangi engelleri koyduğu önemli
noktalardır.
Bir başka açıdan
Kıbrıs, tarihi bir derinlikten ve bir gelecek perspektifinden
bakılması gereken bir konudur. Türkiye’nin Ege ve
Akdeniz’de Kıbrıs’ın dışında bir adası yoktur. Kıbrıs’ın
stratejik bir değerinin öneminin kalmadığını öne sürenler,
İngilizler’in bu adaya verdikleri önemin farkında olmalılar.
Akdeniz’in bu “yürümeyen gemisi”nde inisiyatif sahibi olan
bir güç; Akdeniz, Kuzey Afrika ve Ortadoğu üzerinde de
inisiyatif sahibi olur. Türkiye’nin burada elinin zayıflaması,
gelecekte İslam âleminin de güvenliğini tehdit altına okar.
Kıbrıs,
sadece Kıbrıslı Türkler’e bırakılmayacak kadar önemlidir.
Bu hafta yapılan gösterilerde “işgalcileri istemiyoruz”
diye bir pankartın asılması gerçekten “büyük bir vefasızlık”
örneğidir. Türkiye’den binlerce insan bu ada için hayatını
vermiştir. Son 300 senedir Hristiyan dünyasından tamamen haklı
sebeplerle kazanılmış ilk toprak parçasını sembolize eden bu
adada yaşayan Türkler, 30 Aralık gününü unutmuş görünüyorlar.
Onlar elbette yüksek standartlarda yaşama hakkına sahiptirler;
Türkiye’nin neredeye 30 yıldır burayı “yaşanabilir”
hale getiremediği doğrudur. Ama bunun çözümü bencilce davranıp
her şeyi ceffelkalem silmek değildir. Eğer Kıbrıslı Türkler,
Rumlarla beraber AB’de cennete gireceklerini düşünüyorlarsa
yanılıyorlar. Onları koruyan ve güçlü kılan Türkiye’dir.
Gösteri
yapmak bir haktır; buna kimsenin itirazı olamaz. Ama çözüme
tek başlarına sokakta gösteri yapan Kıbrıslı Türkler karar
veremez. 70 milyon nüfusun da rızası ve gelecek düşüncesi önemlidir.
“ÜMMETİM BOZULDUĞU VAKİT”
/ A. MUHSİN MERİÇ – VAKİT GAZETİSİ
“1910’larda
Ezher şeyhi Şeyh Bahid Efendi’nin bir sorusuna mukabil
“Avrupa, bir Osmanlı devletine hâmiledir, bir gün gelecek onu
doğuracak; Osmanlı da bir Avrupa devletine hâmiledir, bir gün
gelecek onu doğuracak!” meâlindeki cevabı veren Bediüzzüman
Hazretleri’nin işaret ettiği, bir bozgunun haberi idi aslında.
Hem de ne bozgun! Her nura savaş açan bir yarasa bozgunu... Her
sünnetin yerine geçirilecek bir bid’at bulan kökü dışarıda
nifak hareketi. Can damarlara ilişen, kan içen bir vampir
taarruzu. Topyekün mukaddesata tecavüz eden, îmânın erkânına
ilişen bir ejderha harekatı. Tüm zamanların en kansız ama en
amansız bozgunu uğruna darağacı-zindan-işkence’ şeytan
üçgeni az mı insan yuttu geçmişte? Ya alevleri göklere yükselen
imkanızlık ateşinde can veren ve cehennem yolculuğuna çıkan
milyonlar?.. Düşününce tüyler ürperten bir bozgun bu bozgun.
Ya bozgunun
tam orta yerinde kalan bizler! Sel gibi her yanımızı istila
eden bid’at, inkâr, ahlâksızlık fitnelerine tutunacak kaç
‘sağlam kulp’umuz kaldı? Geçmiş zamanda bir ocakta kaldırılırdı
kazan. Şimdi ise kazan kaldırılmayan ocak neredeyse hiç yok;
her yer bâğî tâifei, isyankâr güruh ile dolu.
Elbet ‘umûmî
bozgun’da ‘istisnâî düzgün’ kalmak azim mükafaat
gerektiren büyük bir maharet. Buna işaret, Resûl-i Ekrem’in
o müjde dolu hadisinde: “Ümmetim fesâda uğradığı vakit,
kim ünnetime sımsıkı yapışırsa yüz şehîdin ecrini ve
sevabını kazanabilir.”
Bir, on, elli
değil; tam yüz şehîd sevâbı... Şehadetten başka hangi
makam, imanla kabre girmek yolunda bize fayda verebilir? İşte
ateş ortasında İbrahîm kalmanın, içerisine düştüğümüz
alev denizinin gül bahçesine dönüşmesinin tek çaresi:
Muhammedî olmak. Kur’an’ı kale, sünneti siper bilmek.
Bundan sonra
ikinci bir bozgun yaşama lüksümüz, gücümüz yok! Eski hâl
muhal; ya yeni hâl, ya izmihlâl.
