GENÇLİKTE
İNANÇ KRİZİ DÖNEMİ
İslam inancı,
insanın mükelleflik çağını erginlik dönemi olarak belirlemiş
ve insan ergenlik dönemiyle birlikte; farzlardan, vaciplerden
sorumlu tutulmuştur.
Ergenlik dönemiyle
birlikte çocukluk devreleri bitmiş, artık sorumluluk devresi başlamış
olur.
Bu dönem, gençlikte
ve ruh yapısındaki bariz değişiklliklerde hem çevrenin, hem
de aile ve okulun çok dikkatli olması gereken dönemdir.
Gencin bu dönemlerinde
psikolojik sıkıntılarının en yoğun olduğu hiçbir zaman
unutulmamalıdır. Duygusallıkları hadsafhada olan gençlik, her
konuda şüpheci davranışlar içerisinde olmaktadır. Bu şüpheciliğin
sınırı olmaz. Hatta inanç açısından şüpheler döneminin
başlangıcı da bu devreler olmaktadır.
Ergenlik dönemi
gençliği, kendi iç dünyasını keşfetmeye başlar.
Kendi özelliğini kazanmak ister. Bağımsızlık en iyi ideal
olur onun için. Bu idealinin önündeki en büyük engel olarak
aile bağımlılığını görür. Koruyucudan kurtuluş, bağımsızlık
için ilk adım olarak görülmeye başlanılır. Aile bağımlılığı,
aile otoritesine karşı oluşun ardından tüm otoritelerin ve
ahlak kaidelerinin kendine dayandığı bir otorite daha vardır
ki, o da inanç otoritesidir. Ergenlik dönemine gelen gencin bağımsızlık
isteği, onu, dini otoriteyi reddetmeye de sevkedebilir veya bu
otoriteye başkaldırı şekline de bürünebilir. Artık ergenin
çocukluk döneminde olduğu gibi saf bir inancı yoktur. Bu hal,
gencin inanç dünyasına ve inancını yaşayışına da etki
ediyor.
Hayatın eleştirel
sentezi ilk kez ergenlik döneminde başlar. Bu eleştirel yaklaşım
her alanı etkilediği gibi onun dini alanını da etkiler.
“Ben
kimim?” soruları ergenlik dönemi gencinin iç alemindeki savaş
meydanında acımasızca bir mücadelenin hem de bitmeyecek sandığı
bir mücadelenin başlamasına sebep olur.
“Gerçek
nedir?” soruları ardı ardına gelir, gerçeği aramak bazan iç
aleminde öyle yorgun düşürür ki onu kalabalıklarda yalnız
başına bırakır. Eğlenceler, arkadaş çevreleri, gençlik aşkları..
bu gerçeği aramaktan onu hiçbir zaman alıkoyamaz.
Ergenlik, inanç
krizi dönemidir.
İç barışı
savaş alanlarına döner.
Kendisini canından
çok seven ailesi, ona sevgisini ispat edemez olur.
Arkadaşlarının
sevgisine karşı şüphe duymaya başlar.
Anlamsız bir
yaşamın kendini kuşattığı inancı ile serseri bir mayın
gibi günlerini geçirir.
Anlamsız dünya
hayatı ve bazı kaygılar ümitle bağlanılacak bir yerler arattırır.
İşte bu noktaya gelen gencin elinden tutmak, sahip olmak,
krizden onu kurtarmanın tam zamanıdır. Tek başına çok nadir
insan ümitle bağlanılacak yegane varlığın Allah olduğunu
bulabilir. Ama çoğunlukla bu dönemde mutlaka bir yol göstericiye
ihtiyaç vardır.
Artık kimlik
arayışı devresi kasıp kavurur genci.
Ne ailede, ne
de okulda sistemli bir şekilde yarınlara hazırlanmayan gençlik;
idealin ve ibadetin bulunmadığı eğitim sistemleriyle pek çok
olumsuzlukları yaşamak zorunda kalıyor.
Kimlik arayışı
devresinde bulunan gençlik için lise yılları çok önemli yıllardır.
Bu yıllar ya dine karşı, ya da dindar olunacak kimlik kazanımının
tohumunun atıldığı yıllardır.
Yani
diyebiliriz ki, lise yılları gençlik için inanç konusunda
ciddi adımların atıldığı yıllardır. Yani inanç krizi dönemidir.
Ergenlikle başlayan
bu dönem, dini bir değişmenin veya dine yönelmenin zamanıdır.
İşte bu, gençlerin hayatını etkileyecek en kritik dönemdir.
Elinden
tutulup, psikolojisi kavranarak sabırla ve yılmadan ergenlik dönemi
ve lise gençliğine sağlıklı bir şekilde yardım edilirse sağlıklı
bir dini gelişim elde edilebilir.
Sosyal yaşantımızda
hepimizin gördüğü bir gerçek vardır ki, eğer gençler inanç
krizi dediğimiz ergenlik döneminde aileleri tarafından dışlanmışlarsa;
yirmi yaşlarını doldurduktan sonra ailenin ahlakî, sosyal,
dini ve politik değerlerini benimsemişlerdir.
Aileler ve eğitimciler
dikkat!..
Gençlik eğitiminde
ideal ve ibadet bulunsun. Faaliyet ve sosyal içerikli her alanda
büyüklerle birlikte olan genç, inanç krizi dönemini rahatlıkla
atlatan ve yarınlara ümit bağladığımız nesil olacaktır.
DENGESİZ OTORİTER BASKI,
BOZUK KİŞİLİK OLUŞTURUR
Ergenlik dönemi
çocuklarındaki aile ve toplum içindeki uyumsuzluklarını,
uyumlu hale getirmek için otoriteye dayanan disiplin kullanılmaya
çalışılır. Otoriteye dayanan disiplinin sağlanması için de
ceza, yola getirilmek istenen çocuk için uygulanan caydırıcı
metotlardır. Aileden aileye değisen caydırıcı metotların
amacı aynıdır:
- Davranışlarda
yasak getirme,
- Her
hareketini engelleme,
- Katı ve
sert davranma,
- Serbestlik
tanımama.
Otorite ve
disiplin sağlanmak istenen genç;
- Dayakla,
- Korkutmayla,
- Suçlama ve
ayıplama ile karşı karşıya kalırsa;
Kişisel
yeteneğinde bozukluklar baş göterir.
İnsandaki
denge, Ruh ve beden sağlığının işaretidir. Bu dengeyi
ortadan kaldıran her tür uygulama;
- Korkak,
miskin,
- Girişimden
yoksun,
- Zorba ve
dalkavuk,
- Karaktersiz
insan yetiştirmeye sebep olur.
Eğer;
dayakla, korkutmayla, suçlamayla ve ayıplamayla eğitim ve
disiplin uygulamaya kalkarsak çocuk ve gençlerde kişilik ölmesine
sebep olunur. Bu kişilik ölmesi (bozulması) sonucu, o genç-çocuk,
ya içine kapanık, aşırı uysal görünür, ya da otoriteye başkaldırır,
karşı çıkar.
Genel olarak
bakıcı eğitim uygulaması gören gençlerde;
- Ana ve
babalarına güvenleri kalmaz, hatta onlardan nefret ederler.
- Çevresiyle
iyi bir ilişki kuramaz,
- Herkese karşı
güvensiz ve şüphecidirler.
- Alıngan
olup, çabuk kızmak, sinirlerine hakim olamamak özelliklerini taşırlar.
- Nasihat
eden, yol gösterenlerden kaçarlar.
- Daima bedbin
olup hiçbir şeyden hoşnut olmazlar.
- Sorumluluk
almaktan kaçınırlar. Çünkü tenkit edilme korkusu taşırlar.
- Alkol, uyuşturucu,
sigara gibi zararlı alışkanlıklara daha çabuk alışırlar.
- Okuldan ve
evden kaçmalar, hep disiplin altında yetişen çocuklarda görülmektedir.
- Çete
gruplarının, terör örgütlerinin ağına düşmeleri daha
kolaydır.
-
Sorumluluktan kaçınmaları, kişilik olarak oluştuğu için
huzurlu bir aile yuvası kuramazlar. Çünkü aile huzuru,
sorumluluğun uygulanması sonucu olur.
Ne yapmak lazım?
Gençler yetiştirilirken
korku ve komplekslerini atabilmeleri için; iyi bir ortamda eğitilmeleri
ve kendilerine güvenleri geliştirilmelidir. Sadıklarla-salihlerle
beraber olma şuuruyla yetiştirilmeye gayret edilmelidir.
