Yeraltı şehirlerini
ziyaret
Yeraltı şehirleri ile maksadın ne olduğu ilk bakışta anlaşılmıştır
herhalde. Her çeşit esnafın, sanatkârın, işçi ve ustanın,
çalışanın ve çalıştıranın her meslekten amir ve memurun,
her rütbeden subay ve erin, çok sayıda hacının ve hocanın,
alimlerin ve zalimlerin, mutilerin ve asilerin, zenginlerin ve
fakirlerin, gençlerin ve yaşlıların, kadınların ve
erkeklerin, kısaca her yaşta ve her meslekten insanların
bulunduğu, metfun olduğu, kimilerinin safa, kimilerinin cefa çektiği
milyarlarca kişinin iskan ettiği yeraltı şehirlerini bilmeyen
yoktur, oralara uğramayan veya yolu düşmeyen yoktur herhalde.
Yeraltı şehirlerinde yerüstünde olduğu gibi maddi apartmanlar,
saraylar, köşkler ve villalar yoktur. Göz kamaştırıcı yüksek
ve şatafatlı binalar görmek mümkün değildir yeraltı şehirlerinde.
Oralarda bulunan insanların hepsi derin bir uykuda görüntüsünü
vermekte ve uyanacakları o müthiş ve o dehşetli günü ve
saati bekleyip durmaktadırlar.
Adı geçen şehirlerin gözle görünen ve ilk nazarda insanların
dikkatini çeken yerüstüne dikilmiş olan hece taşlarıdır.
Yeraltı halkını ve orada iskan eden insanları ancak o hece taşlarında
ki künyelerinden anlıyabiliyoruz. Bizler için yeraltı
sakinlerinin ahvalinden haberdar olmak mümkün değildir.
Buraya kadar kısmen üstü kapalı ve mecazi manada ifade etmeye çalıştığımız
yeraltı şehrinin mezarlıklar, kabristanlar, halkının ise
oralarda yatan ölüler/cenazeler olduğu anlaşılmıştır
herhalde. Her kabristan öylesine büyük bir şehirdir ki; yazımızın
ilk paragrafında belirtmiş olduğumuz her yaştan ve her
meslekten milyonlarca insan orada medfun bulunmaktadır.
Nice azılı din düşmanları, firavunlar, nemrutlar, neronlar, ebu
cehiller ve emsali İslam düşmanları ile nice alimler, şehidler,
mücahidler, İslami bir hayat için ömrü billah mücadele
edenler, kulluk görevini hakkıyla yerine getirenler, davet ve
tebliğ vazifesi için gecesini gündüzüne katanlar yeraltı şehirlerinde
çoğu zaman dipdibe, yanyana, belki de üst üste yatarlar.
Yeraltı şehirleri diye tarif etmeye çalışmış olduğumuz mezarlıkları
zaman zaman ziyaret etmek, oralarda yatan kimselerin de bir
zamanlar bizim gibi bu dünyada olduklarını çok etraflı bir şekilde
düşünmek ve tefekküre dalmak insana -manevî açıdan- çok şeyler
kazandırır. Kendimizi buna alıştırmalıyız.
Kapılarında çifte nöbet tutulan krallar, imparatorlar, padişahlar,
paşalar, reisi cumhurlar, gurur timsali zenginler, patronlar, ağalar,
holding sahipleri, yanına girip bir çift söz söylemek için
kapısında günlerce, saatlerce bekleten bakanlar, müsteşarlar
ve genel müdürler de sekiz arşın beyaz bir gömlekle yeraltı
şehrinin sakinleri arasında yerlerini almışlardır.
Makamlar, rütbeler, mevkiler, servetler hep dünyada kalır. Yeraltı
şehrinde herkes kendi ameliyle başbaşadır. Dünyada işlenen
amelden başka bir şey o şehirde geçerli değildir. Bunları düşünebiliyor,
kendimizi ve yakınlarımızı yakın bir zamanda varacağımız
olan o yeraltı şehrine hazırlayabiliyor muyuz? İlahî adaletin
tecellisinden başka hiçbir şeyin geçerli olmadığı o şehirde
iltimas ve rüşvet yoktur. Amca-Dayı bulmak mümkün değildir.
O; bir buçuk metre derinliğindeki yeraltı şehrinde hayat çok
değişik şekilde cereyan eder. Dünya ile ahiret hayatında bir
geçiş yeri, bir berzah alemi, bir köprü durumunda olan yeraltı
şehirlerini ziyaret etmeyi unutmak, ihmal etmemek gerekir.
Bizlerden önce giderek oralara yerleşmiş olan kimselerden,
uzak-yakın herkesten, her hece taşının altında yatan
mevtalardan birer ibret dersi almak gerçekten yararlı olur. Buna
kendimizi alıştırmalıyız.
Birdenbire ne oldu da bu makam ve mevki sahibi, han-hamam sahibi,
villa ve köşkler sahibi, oteller ve fabrikalar sahibi insanlar
bunca servetlerini ve makamlarını terkederek o yeraltı şehrinde
verilmiş olan ömürden fazla kalmak vardır, ne de yeraltı şehrine
gitmemek vardır. Bu iş hiç kimsenin elinde ve inisiyatifi
dahilinde değildir. Eninde ve sonunda herkes “sessiz gemi”ye
binerek yeraltı şehrine misafir olacaktır. Böylesine bir
yolculuk mutlak surette yapılacaktır. Bu yolculuk uçakla değil,
son model arabalarla, helikopterle değil, dört tahtadan ibaret
sal üzerinde ve insanların omuzlarında yapılacak, ondan sonra
da yeraltı şehrinde bir toprak eve bırakılacaktır.
Herşey artık dünyada kaldı. Rütbeler soyularak “Er kişi
niyetine” diye cenaze namazı kılındı. Eğer musallaya
getirilen cenaze hanım ise “Hatun kişi” olarak nida edilir.
Yeraltı şehrinde insanın dünyadaki makamına, mevkiine,
zenginliğine, servet ve semânına bakılmaz.
Tek geçerli metah ameldir yeraltı şehrinde. Öyleyse kendimizi
oraya hazırlamak için ciddi bir gayretin içinde olmalıyız.
